Burun kanaması, özellikle çocuklarda ve kuru kış aylarında sık görülen, çoğu zaman ürkütücü görünse de genellikle zararsız bir durumdur. Ancak birçok kişinin bildiği “başı geriye at” yöntemi aslında yanlıştır. Bu yazıda burun kanaması nasıl durdurulur sorusunu doğru ilk yardım adımlarıyla yanıtlıyor, kanamanın nedenlerini ve ne zaman acil yardım gerektiğini açıklıyoruz. Bu içerik genel bilgilendirme amaçlıdır.
İçindekiler
Burun kanaması neden olur?
Burun kanamalarının büyük bölümü burnun ön kısmında, burun bölmesindeki ince kan damarlarından kaynaklanır. Bu damarlar yüzeye çok yakındır ve kolayca zarar görebilir. Yaygın nedenler şunlardır:
- Kuru hava; özellikle kışın kalorifer ve ısıtıcıların kuruttuğu kapalı ortamlar
- Burun karıştırmak
- Sert sümkürmek, soğuk algınlığı ve alerjiler
- Burun darbe almak
- Bazı ilaçlar, örneğin kan sulandırıcılar
Burun kanaması nasıl durdurulur? Adım adım
- Oturun ve öne eğilin: Kişiyi oturtun ve başını hafifçe öne eğdirin. Bu, kanın boğaza akmasını ve yutulmasını önler. Yutulan kan mide bulantısına ve kusmaya yol açabilir.
- Burnun yumuşak kısmını sıkın: Baş ve işaret parmağınızla burnun kemikli kısmının hemen altındaki yumuşak bölümü, iki burun deliğini birden kapatacak şekilde sıkıca sıkın.
- 10–15 dakika bırakmayın: Sıkmaya 10–15 dakika boyunca ara vermeden devam edin. Bu sürede ağızdan nefes alın. Kanamanın durup durmadığını görmek için sık sık bırakmak pıhtının oluşmasını engeller.
- Soğuk uygulayın: Burun kemerine bir beze sarılmış buz ya da soğuk kompres koymak damarların daralmasına yardımcı olabilir.
- Kontrol edin: 10–15 dakika sonra yavaşça bırakın. Kanama sürüyorsa bir 10–15 dakika daha sıkın.
Burun kanamasında yapılmaması gerekenler
- Başı geriye atmayın: Kan boğaza akar, yutulur ya da solunum yoluna kaçabilir.
- Sırtüstü yatırmayın.
- Burnun içine pamuk ya da kâğıt tıkamayın; çıkarırken kanama yeniden başlayabilir.
- Kanama sırasında sümkürmeyin.
Kanama durduktan sonra
Kanama durduktan sonraki 24 saat boyunca sümkürmekten, burun karıştırmaktan, ağır kaldırmaktan, eğilmekten ve yorucu egzersizden kaçının. Çok sıcak içecekler ve sıcak duş da kanamayı yeniden başlatabilir. Kuru ortamlarda bir hava nemlendirici kullanmak ve doktorun önerdiği nemlendirici burun ürünleri burun içinin kurumasını önleyebilir. Evinizdeki nem dengesi için evde rutubet ve küf nasıl önlenir ve kombi ayarları için kombi kaç derecede çalıştırılmalı yazılarımıza bakabilirsiniz.
Burun kanamasında ne zaman acil yardım gerekir?
Aşağıdaki durumlarda 112’yi arayın ya da en yakın acil servise gidin:
- Burun 10–15 dakika boyunca doğru şekilde sıkıldığı hâlde kanama durmuyorsa
- Çok fazla kan kaybediliyorsa ya da kişide baş dönmesi, solukluk ve halsizlik varsa
- Kanama bir kafa travması, düşme ya da yüze alınan darbe sonrası başladıysa
- Nefes almakta zorlanılıyorsa
- Kişi kan sulandırıcı ilaç kullanıyorsa ya da kanama bozukluğu varsa
Burun kanamaları sık sık tekrarlıyorsa bir kulak burun boğaz uzmanına başvurmak faydalıdır. Ayrıntılı bilgi için nidirect: Nosebleed sayfasına bakabilirsiniz. Diğer ilk yardım konuları için yanıkta ilk yardım yazımız hazır; kışın hastalıklardan korunmak için grip mi soğuk algınlığı mı rehberimize de göz atabilirsiniz.
Çocuklarda burun kanaması
Burun kanaması özellikle 2 ila 10 yaş arasındaki çocuklarda sık görülür. Çocukların burun karıştırması, kuru hava ve soğuk algınlıkları en yaygın nedenlerdir. Çocukta burun kanaması olduğunda önce sakin kalmak ve çocuğu sakinleştirmek önemlidir; korkan çocuk ağlayarak kanamayı artırabilir. Çocuğu kucağınıza oturtup başını hafifçe öne eğdirin ve burnun yumuşak kısmını yetişkinlerdeki gibi 10–15 dakika sıkın. Bu sırada çocuğun ağızdan nefes almasını sağlayın ve dikkatini dağıtmak için onunla konuşun.
Çocuğun tırnaklarını kısa tutmak, burun karıştırmasının yol açtığı kanamaları azaltır. Kış aylarında yatak odasındaki havanın çok kurumamasına dikkat etmek de faydalıdır. Çocuğunuzda burun kanamaları çok sık tekrarlıyorsa, kolayca morarma ya da diş eti kanaması gibi başka kanama belirtileri varsa veya burnuna bir yabancı cisim kaçtığından şüpheleniyorsanız çocuk doktorunuza başvurun. Yabancı cismi kendiniz çıkarmaya çalışmayın; daha derine itebilirsiniz.
Okulda ya da kreşte sık burun kanaması yaşayan çocuklar için öğretmenleri doğru ilk yardım adımları hakkında bilgilendirmek de faydalıdır.
Kısacası
Burun kanamasını durdurmak için kişiyi oturtup başını öne eğdirin, burnun yumuşak kısmını iki burun deliğini kapatacak şekilde 10–15 dakika bırakmadan sıkın ve ağızdan nefes aldırın. Başı geriye atmayın, burnu tıkamayın. Kanama durmuyorsa, çok fazlaysa ya da bir darbe sonrası başladıysa 112’yi arayın.
Yorumlar (0)