Saatlerce masa başında oturup sonunda çok az şey hatırlamak, öğrencilerin en sık yaşadığı sorunlardan biridir. Oysa ne kadar uzun çalıştığınız kadar nasıl çalıştığınız da önemlidir. Öğrenme üzerine yapılan araştırmalar, bazı yöntemlerin diğerlerine göre çok daha kalıcı sonuçlar verdiğini gösteriyor. Bu yazıda ortaokuldan üniversiteye her öğrencinin uygulayabileceği verimli ders çalışma teknikleri ve bunları günlük rutine nasıl yerleştirebileceğinizi anlatıyoruz.
İçindekiler
1. Pomodoro tekniği
Pomodoro tekniği, çalışmayı kısa ve odaklı bölümlere ayırma yöntemidir. 1980’lerin sonunda İtalyan Francesco Cirillo tarafından geliştirilmiştir ve adını domates şeklindeki mutfak zamanlayıcısından alır. Uygulaması basittir:
- Bir görev seçin ve zamanlayıcıyı 25 dakikaya kurun.
- Bu süre boyunca yalnızca o göreve odaklanın; telefona, mesajlara bakmayın.
- Süre dolunca 5 dakikalık kısa bir mola verin.
- Dört tur tamamladıktan sonra 15–30 dakikalık uzun bir mola verin.
Kısa süreler başlamayı kolaylaştırır ve dikkat dağınıklığını azaltır. Süreleri kendi odaklanma kapasitenize göre uyarlayabilirsiniz; küçük yaştaki öğrenciler için 15–20 dakikalık bölümler daha uygun olabilir.
2. Aktif hatırlama
Bir konuyu tekrar tekrar okumak tanıdık gelmesini sağlar, ama gerçekten öğrendiğiniz anlamına gelmez. Aktif hatırlama, kitabı kapatıp öğrendiklerinizi hatırlamaya çalışmaktır. Konuyu okuduktan sonra ana fikirleri boş bir kâğıda yazmak, kendinize sorular sormak, deneme testleri çözmek ya da konuyu sesli olarak birine anlatmak aktif hatırlamanın etkili yollarıdır. Hatırlamakta zorlandığınız noktalar, tekrar etmeniz gereken yerleri gösterir.
3. Aralıklı tekrar
Bilgiler, tekrar edilmezse zamanla unutulur. Aralıklı tekrar, öğrendiğiniz bir konuyu giderek uzayan aralıklarla yeniden gözden geçirmektir. Örneğin bir konuyu öğrendiğiniz gün akşam, ertesi gün, bir hafta sonra ve bir ay sonra kısaca tekrar etmek bilginin kalıcı olmasına yardımcı olur. Sınavdan önceki gece her şeyi bir anda çalışmak yerine tekrarları haftalara yaymak hem daha az yorucu hem de daha etkilidir. Bilgi kartları ve tekrar uygulamaları bu yöntemi düzenli uygulamayı kolaylaştırır.
4. Dikkat dağıtıcıları azaltın
- Çalışırken telefonu başka bir odaya bırakın ya da bildirimleri kapatın.
- Bilgisayarda çalışıyorsanız ders dışı sekmeleri kapatın.
- Çalışma masanızda yalnızca o anki çalışma için gereken malzemeler bulunsun.
- Arka planda televizyon açık olmasın; müzik dinleyecekseniz sözsüz ve sakin parçaları tercih edin.
5. Çalışma ortamı ve plan
Her gün aynı yerde ve mümkünse aynı saatlerde çalışmak beynin o ortamı odaklanmayla ilişkilendirmesini sağlar. Masanızın iyi aydınlatılmış olması, oturduğunuz sandalyenin rahat olması ve ortamın çok sıcak olmaması önemlidir. Ekran başında uzun süre çalışanlar için göz yorgunluğu ve 20-20-20 kuralı yazımız faydalı olabilir.
Haftalık bir plan hazırlamak, büyük hedefleri küçük ve yapılabilir görevlere böler. “Matematik çalış” yerine “10 türev sorusu çöz” gibi somut görevler belirlemek, ilerlemenizi görmenizi kolaylaştırır. Planınıza dinlenme zamanlarını ve hobilerinizi de eklemeyi unutmayın.
6. Uyku, hareket ve beslenme
Öğrenilen bilgiler uyku sırasında pekişir. Gece geç saatlere kadar ders çalışıp uykudan kısmak, ertesi gün dikkat ve hafıza performansını düşürür. Yaşınıza göre ne kadar uyumanız gerektiğini günde kaç saat uyumalı yazımızda bulabilirsiniz. Molalarda kısa yürüyüşler yapmak, su içmek ve düzenli öğünler tüketmek de enerjinizi korur. Evde kısa bir hareket molası için evde 20 dakikalık egzersiz programı rehberimize göz atabilirsiniz.
Velilere öneriler
Çocuğunuzun ders çalışma alışkanlığı kazanmasında sizin desteğiniz önemlidir. Sonuçlardan çok çabayı takdir etmek, düzenli bir çalışma alanı sağlamak ve ekran süresini birlikte planlamak motivasyonu artırır. Ödevleri çocuğunuzun yerine yapmak yerine takıldığı noktada yönlendirici sorular sormak, onun öğrenmesine daha fazla katkı sağlar. Ara tatil dönemini verimli geçirmek için ara tatil ne zaman ve çocuklarla evde yapılacak etkinlikler yazılarımıza bakabilirsiniz. Pomodoro yöntemi hakkında ayrıntılı bilgi için Pomodoro Tekniği maddesine göz atabilirsiniz.
Verimli ders çalışma teknikleri için örnek bir günlük plan
Okuldan sonraki ilk saati dinlenmeye ve beslenmeye ayırmak, akşam saatlerinde daha verimli çalışmanızı sağlar. Ardından iki ya da üç Pomodoro turuyla günün derslerini tekrar edebilir, bir uzun moladan sonra bir iki tur daha soru çözümüne ayırabilirsiniz. Akşamın son çalışma bölümünü ertesi günün planını yapmaya ve kısa bir tekrar oturumuna ayırmak, güne hazır başlamanızı kolaylaştırır.
Kısacası
En verimli ders çalışma teknikleri arasında 25 dakika odaklı çalışma ve 5 dakika moladan oluşan Pomodoro tekniği, kitabı kapatıp öğrendiklerini hatırlamaya çalışma (aktif hatırlama) ve konuları giderek uzayan aralıklarla tekrar etme (aralıklı tekrar) öne çıkar. Telefonu uzak tutmak, haftalık plan yapmak ve yeterli uyku bu yöntemlerin etkisini artırır.
Yorumlar (0)